{"id":31307,"date":"2024-12-12T19:06:15","date_gmt":"2024-12-13T00:06:15","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.talk.edu\/nguon-goc-cua-ngon-ngu-chung-ta-khong-biet-nhung-day-la-10-ly-thuyet\/"},"modified":"2024-12-12T19:06:15","modified_gmt":"2024-12-13T00:06:15","slug":"nguon-goc-cua-ngon-ngu-chung-ta-khong-biet-nhung-day-la-10-ly-thuyet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.talk.edu\/vi\/ngu-phap\/nguon-goc-cua-ngon-ngu-chung-ta-khong-biet-nhung-day-la-10-ly-thuyet\/","title":{"rendered":"Ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a ng\u00f4n ng\u1eef &#8211; ch\u00fang ta kh\u00f4ng bi\u1ebft nh\u01b0ng \u0111\u00e2y l\u00e0 10 l\u00fd thuy\u1ebft"},"content":{"rendered":"<p>M\u1ed9t b\u00e0i vi\u1ebft v\u1ec1 <a href=\"http:\/\/webspace.ship.edu\/cgboer\/langorigins.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a ng\u00f4n ng\u1eef<\/a> , c\u1ee7a nh\u00e0 t\u00e2m l\u00fd h\u1ecdc l\u1ed7i l\u1ea1c, Ti\u1ebfn s\u0129 George Boeree, gi\u1edbi thi\u1ec7u ch\u1ee7 \u0111\u1ec1 r\u1ed9ng l\u1edbn n\u00e0y m\u1ed9t c\u00e1ch r\u1ea5t th\u00fa v\u1ecb v\u00e0 nh\u1eefng l\u1eddi c\u1ee7a \u00f4ng \u0111\u00e1ng \u0111\u1ec3 chia s\u1ebb. Nh\u01b0 Ti\u1ebfn s\u0129 Boeree \u0111\u00e3 n\u00f3i, ng\u00f4n ng\u1eef l\u00e0 m\u1ed9t h\u1ec7 th\u1ed1ng k\u00fd hi\u1ec7u, bao g\u1ed3m ng\u1eef \u00e2m (\u00e2m thanh), c\u00fa ph\u00e1p (ng\u1eef ph\u00e1p) v\u00e0 ng\u1eef ngh\u0129a (\u00fd ngh\u0129a). Ng\u00f4n ng\u1eef b\u1eaft \u0111\u1ea7u khi n\u00e0o? C\u00f3 ph\u1ea3i khi ch\u00fang ta, home sapiens, b\u1eaft \u0111\u1ea7u kh\u00f4ng? Hay sau \u0111\u00f3 &#8211; b\u1ea5t c\u1ee9 khi n\u00e0o ch\u00fang ta ph\u00e1t tri\u1ec3n m\u1ed9t h\u1ed9p gi\u1ecdng c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng ph\u00e1t ra nh\u1eefng \u00e2m thanh ph\u1ee9c t\u1ea1p n\u00e0y? Ch\u00fang ta th\u1ef1c s\u1ef1 kh\u00f4ng bi\u1ebft. Nh\u01b0ng ng\u00f4n ng\u1eef b\u1eaft \u0111\u1ea7u, ch\u1eafc ch\u1eafn l\u00e0 v\u1eady. V\u1eady t\u1ea1i sao v\u00e0 nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o? Sau \u0111\u00e2y l\u00e0 10 l\u00fd thuy\u1ebft ph\u1ed5 bi\u1ebfn nh\u1ea5t v\u1ec1 <a href=\"\/learn-english\/?cat_ID=54\">ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a ng\u00f4n ng\u1eef.<\/a>        <\/p>\n<h2>M\u1ed9t s\u1ed1 l\u00fd thuy\u1ebft v\u1ec1 ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a ng\u00f4n ng\u1eef<\/h2>\n<p>1.  <strong>Thuy\u1ebft m\u1eb9.<\/strong>  Ng\u00f4n ng\u1eef b\u1eaft \u0111\u1ea7u b\u1eb1ng nh\u1eefng \u00e2m ti\u1ebft d\u1ec5 nh\u1ea5t g\u1eafn v\u1edbi nh\u1eefng v\u1eadt th\u1ec3 quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t. 2. <strong>Thuy\u1ebft ta-ta.<\/strong> Ng\u00e0i Richard Paget, ch\u1ecbu \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng c\u1ee7a Darwin, tin r\u1eb1ng chuy\u1ec3n \u0111\u1ed9ng c\u01a1 th\u1ec3 c\u00f3 tr\u01b0\u1edbc ng\u00f4n ng\u1eef. Ng\u00f4n ng\u1eef b\u1eaft \u0111\u1ea7u b\u1eb1ng s\u1ef1 b\u1eaft ch\u01b0\u1edbc v\u00f4 th\u1ee9c b\u1eb1ng gi\u1ecdng n\u00f3i c\u1ee7a nh\u1eefng chuy\u1ec3n \u0111\u1ed9ng n\u00e0y &#8212; gi\u1ed1ng nh\u01b0 c\u00e1ch mi\u1ec7ng tr\u1ebb con chuy\u1ec3n \u0111\u1ed9ng khi ch\u00fang d\u00f9ng k\u00e9o, ho\u1eb7c l\u01b0\u1ee1i t\u00f4i th\u00e8 ra khi t\u00f4i c\u1ed1 ch\u01a1i \u0111\u00e0n ghi-ta. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y ph\u00e1t tri\u1ec3n th\u00e0nh \u00fd t\u01b0\u1edfng ph\u1ed5 bi\u1ebfn r\u1eb1ng ng\u00f4n ng\u1eef c\u00f3 th\u1ec3 b\u1eaft ngu\u1ed3n t\u1eeb c\u1eed ch\u1ec9. 3. <strong>Thuy\u1ebft bow-wow.<\/strong> Ng\u00f4n ng\u1eef b\u1eaft \u0111\u1ea7u b\u1eb1ng s\u1ef1 b\u1eaft ch\u01b0\u1edbc nh\u1eefng \u00e2m thanh t\u1ef1 nhi\u00ean &#8212; moo, choo-choo, crash, clang, buzz, bang, meo meo&#8230; V\u1ec1 m\u1eb7t k\u1ef9 thu\u1eadt, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 t\u1eeb t\u01b0\u1ee3ng thanh ho\u1eb7c ti\u1ebfng vang. 4. <strong>Thuy\u1ebft pooh-pooh.<\/strong> Ng\u00f4n ng\u1eef b\u1eaft \u0111\u1ea7u b\u1eb1ng nh\u1eefng t\u1eeb c\u1ea3m th\u00e1n, nh\u1eefng ti\u1ebfng k\u00eau c\u1ea3m x\u00fac theo b\u1ea3n n\u0103ng nh\u01b0 oh! \u0111\u1ec3 ng\u1ea1c nhi\u00ean v\u00e0 ouch! \u0111\u1ec3 \u0111au. 5. <strong>Thuy\u1ebft ding-dong.<\/strong> M\u1ed9t s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi, bao g\u1ed3m c\u1ea3 nh\u00e0 ng\u00f4n ng\u1eef h\u1ecdc n\u1ed5i ti\u1ebfng Max Muller, \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng c\u00f3 m\u1ed9t s\u1ef1 t\u01b0\u01a1ng \u1ee9ng kh\u00e1 b\u00ed \u1ea9n gi\u1eefa \u00e2m thanh v\u00e0 \u00fd ngh\u0129a. Nh\u1eefng th\u1ee9 nh\u1ecf, s\u1eafc, cao th\u01b0\u1eddng c\u00f3 nh\u1eefng t\u1eeb c\u00f3 nguy\u00ean \u00e2m tr\u01b0\u1edbc cao trong nhi\u1ec1u ng\u00f4n ng\u1eef, trong khi nh\u1eefng th\u1ee9 l\u1edbn, tr\u00f2n, th\u1ea5p th\u01b0\u1eddng c\u00f3 nguy\u00ean \u00e2m sau tr\u00f2n! V\u00ed d\u1ee5, h\u00e3y so s\u00e1nh itsy bitsy teeny weeny v\u1edbi moon. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 bi\u1ec3u t\u01b0\u1ee3ng \u00e2m thanh. 6. <strong>Thuy\u1ebft yo-he-ho.<\/strong> Ng\u00f4n ng\u1eef b\u1eaft \u0111\u1ea7u nh\u01b0 nh\u1eefng c\u00e2u th\u00e1nh ca c\u00f3 nh\u1ecbp \u0111i\u1ec7u, c\u00f3 l\u1ebd cu\u1ed1i c\u00f9ng l\u00e0 t\u1eeb ti\u1ebfng g\u1ea7m g\u1eeb c\u1ee7a c\u00f4ng vi\u1ec7c n\u1eb7ng nh\u1ecdc (heave-ho!). Nh\u00e0 ng\u00f4n ng\u1eef h\u1ecdc AS Diamond cho r\u1eb1ng \u0111\u00e2y c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 nh\u1eefng l\u1eddi k\u00eau g\u1ecdi h\u1ed7 tr\u1ee3 ho\u1eb7c h\u1ee3p t\u00e1c k\u00e8m theo nh\u1eefng c\u1eed ch\u1ec9 th\u00edch h\u1ee3p. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 li\u00ean h\u1ec7 yo-he-ho v\u1edbi thuy\u1ebft ding-dong, nh\u01b0 trong nh\u1eefng t\u1eeb nh\u01b0 c\u1eaft, ph\u00e1, nghi\u1ec1n, \u0111\u00e1nh&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>7. <strong>Thuy\u1ebft h\u00e1t.<\/strong> Nh\u00e0 ng\u00f4n ng\u1eef h\u1ecdc ng\u01b0\u1eddi \u0110an M\u1ea1ch Jesperson cho r\u1eb1ng ng\u00f4n ng\u1eef xu\u1ea5t ph\u00e1t t\u1eeb tr\u00f2 ch\u01a1i, ti\u1ebfng c\u01b0\u1eddi, ti\u1ebfng g\u00f9 g\u00f9, s\u1ef1 t\u00e1n t\u1ec9nh, ti\u1ebfng l\u1ea9m b\u1ea9m \u0111\u1ea7y c\u1ea3m x\u00fac v\u00e0 nh\u1eefng th\u1ee9 t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1. \u00d4ng th\u1eadm ch\u00ed c\u00f2n cho r\u1eb1ng, tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c v\u1edbi c\u00e1c thuy\u1ebft kh\u00e1c, c\u00f3 l\u1ebd m\u1ed9t s\u1ed1 t\u1eeb \u0111\u1ea7u ti\u00ean c\u1ee7a ch\u00fang ta th\u1ef1c s\u1ef1 d\u00e0i v\u00e0 c\u00f3 nh\u1ea1c t\u00ednh, thay v\u00ec nh\u1eefng ti\u1ebfng g\u1ea7m g\u1eeb ng\u1eafn m\u00e0 nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi cho r\u1eb1ng ch\u00fang ta b\u1eaft \u0111\u1ea7u b\u1eb1ng. 8. <strong>Thuy\u1ebft &#8220;n\u00e0y b\u1ea1n!&#8221;.<\/strong> M\u1ed9t nh\u00e0 ng\u00f4n ng\u1eef h\u1ecdc t\u00ean l\u00e0 Revesz cho r\u1eb1ng ch\u00fang ta lu\u00f4n c\u1ea7n s\u1ef1 giao ti\u1ebfp gi\u1eefa c\u00e1c c\u00e1 nh\u00e2n v\u00e0 ng\u00f4n ng\u1eef b\u1eaft \u0111\u1ea7u b\u1eb1ng nh\u1eefng \u00e2m thanh \u0111\u1ec3 b\u00e1o hi\u1ec7u c\u1ea3 b\u1ea3n s\u1eafc (t\u00f4i \u1edf \u0111\u00e2y!) v\u00e0 s\u1ef1 g\u1eafn b\u00f3 (t\u00f4i \u1edf b\u00ean b\u1ea1n!). Ch\u00fang ta c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 k\u00eau l\u00ean v\u00ec s\u1ee3 h\u00e3i, t\u1ee9c gi\u1eadn ho\u1eb7c t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng (gi\u00fap t\u00f4i v\u1edbi!). \u0110i\u1ec1u n\u00e0y th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 thuy\u1ebft ti\u1ebfp x\u00fac. 9. <strong>Thuy\u1ebft hocus pocus.<\/strong> \u0110\u00f3ng g\u00f3p c\u1ee7a ri\u00eang t\u00f4i cho nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u n\u00e0y l\u00e0 \u00fd t\u01b0\u1edfng r\u1eb1ng ng\u00f4n ng\u1eef c\u00f3 th\u1ec3 b\u1eaft ngu\u1ed3n t\u1eeb m\u1ed9t kh\u00eda c\u1ea1nh ma thu\u1eadt ho\u1eb7c t\u00f4n gi\u00e1o n\u00e0o \u0111\u00f3 trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng c\u1ee7a t\u1ed5 ti\u00ean ch\u00fang ta. C\u00f3 l\u1ebd ch\u00fang ta b\u1eaft \u0111\u1ea7u b\u1eb1ng c\u00e1ch g\u1ecdi nh\u1eefng con v\u1eadt s\u0103n b\u1eb1ng nh\u1eefng \u00e2m thanh ma thu\u1eadt, sau \u0111\u00f3 tr\u1edf th\u00e0nh t\u00ean c\u1ee7a ch\u00fang. 10. <strong>Thuy\u1ebft &#8220;eureka!&#8221;<\/strong> . V\u00e0 cu\u1ed1i c\u00f9ng, c\u00f3 l\u1ebd ng\u00f4n ng\u1eef \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1t minh ra m\u1ed9t c\u00e1ch c\u00f3 \u00fd th\u1ee9c. C\u00f3 l\u1ebd m\u1ed9t s\u1ed1 t\u1ed5 ti\u00ean \u0111\u00e3 c\u00f3 \u00fd t\u01b0\u1edfng g\u00e1n nh\u1eefng \u00e2m thanh t\u00f9y \u00fd \u0111\u1ec3 ch\u1ec9 nh\u1eefng th\u1ee9 nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh. R\u00f5 r\u00e0ng, m\u1ed9t khi \u00fd t\u01b0\u1edfng n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a ra, n\u00f3 s\u1ebd lan truy\u1ec1n nh\u01b0 ch\u00e1y r\u1eebng!&#8221; <\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u1ed9t b\u00e0i vi\u1ebft v\u1ec1 ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a ng\u00f4n ng\u1eef , c\u1ee7a nh\u00e0 t\u00e2m l\u00fd h\u1ecdc l\u1ed7i l\u1ea1c, Ti\u1ebfn s\u0129 George Boeree, gi\u1edbi thi\u1ec7u ch\u1ee7 \u0111\u1ec1 r\u1ed9ng l\u1edbn n\u00e0y m\u1ed9t c\u00e1ch r\u1ea5t th\u00fa v\u1ecb v\u00e0 nh\u1eefng l\u1eddi c\u1ee7a \u00f4ng \u0111\u00e1ng \u0111\u1ec3 chia s\u1ebb. Nh\u01b0 Ti\u1ebfn s\u0129 Boeree \u0111\u00e3 n\u00f3i, ng\u00f4n ng\u1eef l\u00e0 m\u1ed9t h\u1ec7 th\u1ed1ng k\u00fd [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[13612],"tags":[13326],"yst_prominent_words":[3458,1557,3623,3611,3612,3608,3614,3621,3128,3615,3609,1901,3622,3617,3620,3616,3610,3613,3618,3619],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.talk.edu\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31307"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.talk.edu\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.talk.edu\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.talk.edu\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.talk.edu\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=31307"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.talk.edu\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31307\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.talk.edu\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=31307"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.talk.edu\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=31307"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.talk.edu\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=31307"},{"taxonomy":"yst_prominent_words","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.talk.edu\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/yst_prominent_words?post=31307"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}